Sinterklaaspapier weetjes en meer!
Panorama - 1952
Onthullende Advertenties:
Research & idee: Frank van Schie; tekst: Klaas Rigterink
Om de geschiedenis van het sinterklaaspapier te achterhalen, waren wij tot op heden vooral gefocust op foto’s in tijdschriften met ingepakte cadeautjes. Frank van Schie bedacht een andere invalshoek.
Hij zocht via internet in kranten vanaf de 19e eeuw naar advertenties met meldingen van inpakpapier in combinatie met Sinterklaas. Zijn zoekwerk leverde verrassende zaken op!
Effen inpakpapier:
In de Opregte Haarlemmer Courant van 2 december 1863 meldt S.J. Hoekstra dat hij ter gelegenheid van het St. Nicolaasfeest ruim voorzien zal zijn van "alle soorten van fransche geprepareerde chocolade in nette pakjes en doozen", Zouden die pakjes ingepakt zijn? (Adv. 1)
In het Vliegend bladje: nieuws- en advertentiebode voor Den Helder van 3 november 1906, wordt grijs inpakpapier met het oog op het sinterklaasfeest aangeboden voor 80 cent per riem (= 500vel), dus 0,16 cent per vel. In een advertentie twee jaar later wordt naast grijs ook gekleurd inpakpapier genoemd. (Adv. 2)
In 1919 kun je wit cadeaupapier inslaan voor 25 cent per kilo, als je minstens 30 kg afneemt (Adv. 3). ‘Wit courantenpapier’ kun je 13 jaar later bij het Dagblad Tubantia voor slechts 7 cent per kg aankopen, dat o.a. geschikt zou zijn als ‘Pakpapier voor St. Nicolaas-Cadeaux’. Een handige manier om resten krantenpapier te gelde te maken! (Adv. 4)
Het eerste echte sinterklaaspapier?
In bovenstaande gevallen gaat het bijna steeds om effen papier in grijs, wit of andere kleuren.
Begin jaren ’30 van de vorige eeuw gaat dat veranderen. Op 24 november 1934 adverteert een boekhandel in de Texelse Courant o.a. met ‘St. Nicolaas-inpakpapier, heel mooi’ voor 3 cent (Adv. 5). Maar stonden daar Sinten en/of Pieten of sinterklaassymbolen op? Wellicht wel, want op 16 november 1935 plaatst dezelfde boekhandel in dezelfde krant een advertentie (Adv. 6) met de tekst: ‘St. Nicolaas inpakpapier groote vellen met Sint Nicolaasfiuguren in goud en kleuren voor het maken van pakjes, étalages, enz.’! Dit
bewijst klip en klaar dat er toen inpakpapier met
sintdessins bestond!
In de Twentsche Courant van 1 december 1936 noemt de firma Lasonder zijn sinterklaas inpakpapier iets speciaals (Adv. 7). Dan
moet daar toch wel iets van de Sint opgestaan hebben. Het was al bekend, dat erin het Achterhuis op sinterklaasavond 1942 een mand met cadeautjes gebracht was, die door Miep Gies en haar man versierd was met restjessinterklaaspapier van vorige vieringen.
Hieruit kon al geconcludeerd worden, dat sintpapier eind jaren
’30 voorhanden was. Nu blijkt de geboorte ervan wellicht in het
begin van dat decennium te hebben plaatsgevonden!
In 1941 kun je bij ‘De Papiermolen’ in Breda St. Nicolaas- en kerstinpakpapier kopen met ‘fraaie dessins en kleuren aan rollen en vellen’. Dit viel te lezen in het Dagblad van Noord-Brabant van 1
december (Adv. 8).
De oorlog blijkt dus geen beletsel om cadeaupapier op de markt te
brengen. Miep Gies had dus zelfs nieuw sinterklaaspapier kunnen kopen, als ze dat had gewild.
Het is geweldig dat advertenties in vooroorlogse kranten onze kennis van de geschiedenis van het sinterklaaspapier hebben vergroot.
Advertenties - 'Artikel'
Bron: Adv. 1: Opregte Haarlemsche Courant (1863) / Adv. 2: Vliegend blaadje: nieuws- en advertentiebode voor Den Helder (1906) / Adv. 3: Nieuwe Haarlemsche Courant (1919) / Adv. 4: Twentsch dagblad Tubantia en Enschedesche courant (1932) / Adv. 5: Texelsche Courant (1934) / Adv. 6: Texelsche Courant (1935) / Ad. 7: Twentsch dagblad Tubantia en Enschedesche courant (1936) / Adv. 8: Dagblad van Noord-Brabant (1941)
Advertenties: St. Nicolaas inpakpapier vellen / toonbank- rollen
Bron: Adv. 1: Texelsche Courant (1936) / Adv. 2: Soester Courant (1949) / Adv. 3: Haarlem's Dagblad (1951) / Adv. 4: Texelsche Courant (1951) / Adv. 5: Nieuwsblad voor de Hoeksche Waard en IJselmonde
Begin jaren, Jr. 40/50/60 Dun / Crêpe Sinterklaaspapier
Jr. 50/60 - Zegel / Wikkel rol inpakpapier
Feestmaandpapier - Sinterklaas / Kerst / Oudjaar
Maan op Sinterklaaspapier vaak fout
Een opvallend onderzoekje van de hoogleraar sterrenkunde aan de Universiteit Groningen Peter Barthel. Hij meent dat op veel sinterklaaspapier en prenten de maan verkeerd staat afgebeeld. Terwijl onschuldige kindertjes denken naar een avondmaan te kijken, worden ze gewoon keihard gefopt met een ochtendmaan. Lees verder
1948 - Vakblad 'Succes' / Feestkaartjes
1959 / 1960 - Monsterboekjes
Foto 1 t/m 3: 1959 / Foto 4 t/m 6: 1960
Cadeau zegels - labels - stickers
Foto 1: Verzamelaar A / Foto's 2 t/m 8: Verzamelaar M / Bron foto 8: www.marktplaats.nl
1951 - Jr. 60 / Sellotape - Scotch tape
Sinterklaaslint
Foto 1 en 2: Collega verzamelaars / Foto 3 t/m 5 (Foto 3 en 4: 1983, V&D) - (foto's: 3 t/m 5) www.marktplaats
Sinterklaaspapier uit het jaar:
Winkelketens:
Winkelketens verwijzing:
Wat is te zien in het papier?
St. Nicolaasfeest kenmerken in het papier:
Bang maken - Boot - Ezel - Grote boek - Intocht - Maan - Paard - 5 December / Huisbezoek - Roe - Schoen zetten - Schoorsteen - Strooien - Wortel / Hooi - Verlanglijstje - Zak